--- title: "AI Act Artikel 50: chatbot-melding en deepfake-labeling zijn nu verplicht | Coding Agency" description: "EU AI Act Artikel 50 is per 2 augustus 2026 handhaafbaar. Chatbot-disclosure, deepfake-labeling en AI-content-markering worden verplicht. Lees wat je software moet regelen en welke boetes dreigen." url: https://coding.agency/kennisbank/ai-act-artikel-50-chatbot-transparantie source: Coding Agency (https://coding.agency) language: nl --- Juridisch 8 min leestijd # AI Act Artikel 50: chatbot-melding en deepfake-labeling zijn nu verplicht. Vanaf 2 augustus 2026 handhaaft de EU de transparantieverplichtingen uit Artikel 50 van de AI Act. Chatbots moeten zich als AI identificeren, deepfakes moeten gelabeld worden en AI-gegenereerde tekst over publieke belangen moet herkenbaar zijn. Dit is wat je software concreet moet regelen. [ Jasper Koers ](https://coding.agency/over/jasper-koers) · 27 jul. 2026 ## In het kort - Artikel 50 van de EU AI Act wordt gehandhaafd vanaf 2 augustus 2026 — chatbot-disclosure, deepfake-labeling en AI-content-markering zijn dan verplicht - Elke chatbot die EU-gebruikers bereikt moet zich als AI identificeren vóór of bij het eerste contact — niet in de kleine lettertjes - Deepfakes en synthetische media moeten zichtbaar of hoorbaar gelabeld worden, ook zonder misleidende intentie - Boetes tot €15 miljoen of 3% van de wereldwijde jaaromzet — de Digital Omnibus heeft de handhavingsprocedures definitief vastgelegd - Nederland zet tien toezichthouders in voor decentrale AI-handhaving, met de AP als coördinator ## Wat is Artikel 50? [Artikel 50 van de EU AI Act](https://artificialintelligenceact.eu/article/50/) regelt de transparantieverplichtingen voor AI-systemen die direct met mensen interacteren. Het gaat om vier categorieën: chatbots en conversatie-interfaces, emotieherkenning en biometrische categorisering, synthetische media (deepfakes) en AI-gegenereerde tekst over zaken van publiek belang. Waar de rest van de AI Act over risicocategorieën en certificering gaat, is Artikel 50 concreet en direct: als je AI inzet die met mensen praat of content genereert die als menselijk kan worden opgevat, moet je dat melden. Punt. ## Wat er verandert op 2 augustus 2026 Op [10 juli 2026 zijn de chatbot-disclosure-regels formeel van kracht geworden](https://www.techtimes.com/articles/320101/20260710/eu-ai-act-enforcement-here-chatbot-rules-live-high-risk-ai-delay-now-binding-law.htm). Vanaf 2 augustus volgt de volledige handhaving: de Europese Commissie kan dan boetes opleggen, ook met terugwerkende kracht voor overtredingen die teruggaan tot augustus 2025. De [Digital Omnibus](https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2026/06/29/artificial-intelligence-council-gives-final-green-light-to-simplify-and-streamline-rules/) — definitief aangenomen door het Europees Parlement (16 juni) en de Raad (29 juni 2026) — heeft de handhavingsprocedures vastgelegd en tegelijk de hoog-risico-deadlines verschoven. Maar de Artikel-50-verplichtingen voor chatbots, deepfakes en AI-content zijn **niet uitgesteld**. Die gelden nu. > Artikel 50 is niet uitgesteld. Chatbot-disclosure, deepfake-labeling en AI-content-markering worden gehandhaafd vanaf 2 augustus 2026. ## Chatbots: melden dat je met AI praat De eerste en meest directe verplichting: elke chatbot, virtuele assistent of geautomatiseerd conversatiesysteem dat contact maakt met gebruikers in de EU moet zich als AI identificeren. Niet in de algemene voorwaarden, niet op een FAQ-pagina, maar [op het moment van contact zelf](https://getactready.com/blog/eu-ai-act-chatbot-disclosure-what-to-say). ### Wat de wet eist - **Timing** — de melding moet gegeven worden vóór of uiterlijk bij het eerste contactmoment - **Helderheid** — in duidelijke, begrijpelijke taal, niet verstopt in juridisch jargon - **Toegankelijkheid** — conform geldende toegankelijkheidseisen (denk aan WCAG, zeker in combinatie met de [European Accessibility Act](https://coding.agency/kennisbank/digitale-toegankelijkheid-wcag)) - **Persistentie** — de gebruiker moet bij elk nieuw gesprek opnieuw geïnformeerd worden ### Hoe je dit in de praktijk bouwt De [aanbevolen aanpak](https://artificialintelligenceact.eu/transparency-rules-article-50/) is tweeledig: - **Visuele indicator** — een permanente badge of label bij de chat-interface, bijvoorbeeld "AI-assistent" of "Je praat met een AI". Dit moet zichtbaar blijven zolang het gesprek duurt. - **Eerste-bericht-melding** — de chatbot opent het gesprek met een expliciete mededeling: *"Ik ben een AI-assistent. Je praat niet met een mens."* Dit is het minimale vangnet als de visuele indicator niet opvalt. Belangrijk: een banner die de gebruiker kan wegklikken is niet voldoende als die banner bij een volgend gesprek niet terugkomt. De [melding moet persistent zijn of per sessie opnieuw getoond worden](https://blog.codercops.com/blog/eu-ai-act-article-50-transparency-deadline-2026). ## Deepfakes en synthetische media De tweede categorie raakt iedereen die AI inzet om beeld, video of audio te genereren die op een echt persoon kan lijken. [Artikel 50 verplicht dat deepfakes zichtbaar of hoorbaar gelabeld worden](https://www.gtlaw.com/en/insights/2026/6/deepfakes-chatbots-ai-generated-text-european-commission-details-transparency-obligations-under-the-ai-act) — en dat geldt ook als er geen misleidende intentie is. De verplichting is breder dan veel bedrijven denken: - Synthetische afbeeldingen die op een echt persoon *lijken* moeten gelabeld worden, zelfs als het een fictief persoon betreft - AI-gegenereerde stemmen of audiofragmenten die als menselijk kunnen worden opgevat vallen eronder - Het label moet waarneembaar zijn voor de eindgebruiker — alleen een metadata-tag die niemand ziet is onvoldoende Voor de machineleesbare markering (watermarking) van AI-gegenereerde content geldt een aparte deadline: systemen die al op de markt waren vóór 2 augustus krijgen tot [2 december 2026](https://coding.agency/kennisbank/ai-watermarking-content-credentials-eu-ai-act) om de technische watermarking te implementeren. ## AI-gegenereerde tekst De derde pijler van Artikel 50 gaat over tekst. Als je AI inzet om teksten te genereren die gepubliceerd worden over zaken van publiek belang — nieuwsartikelen, beleidsteksten, openbare communicatie — dan moet die tekst als AI-gegenereerd worden gemarkeerd. Er is een belangrijke uitzondering: als de AI-output [substantieel menselijk is bewerkt](https://compliancehub.wiki/eu-ai-act-article-50-transparency-digital-omnibus-2026/) en een mens de eindverantwoordelijkheid draagt voor de publicatie, vervalt de markeerplicht. Maar "even nalezen" telt niet als substantiële bewerking. Er moet aantoonbaar menselijke redactie hebben plaatsgevonden. ## Wie handhaaft in Nederland? Nederland kiest voor [decentrale AI-handhaving](https://www.loyensloeff.com/insights/news--events/news/dutch-implementation-of-the-ai-act-decentralised-ai-supervision/): tien bestaande toezichthouders worden verantwoordelijk voor naleving binnen hun eigen domein. De [Autoriteit Persoonsgegevens (AP)](https://www.autoriteitpersoonsgegevens.nl/en/themes/algorithms-ai/eu-ai-act) fungeert als coördinator. In de praktijk betekent dit: - De **AP** coördineert de AI Act-handhaving en pakt zaken op die raken aan persoonsgegevens - De **ACM** (Autoriteit Consument & Markt) kijkt naar consumentenbescherming en marktwerking - Sectorale toezichthouders als **DNB**, de **AFM** en de **IGJ** handhaven binnen hun eigen domein De Nederlandse implementatiewet is in concept gepubliceerd op [20 april 2026](https://www.regulatoryai.eu/ai-act-netherlands/), maar het handhavingskader is nog niet volledig uitgewerkt. Dat neemt niet weg dat de EU-verordening directe werking heeft: Artikel 50 geldt ook zonder nationale implementatiewet. ## De Code of Practice: vrijwillig maar strategisch Op [10 juni 2026 publiceerde het European AI Office de Code of Practice on Transparency of AI-Generated Content](https://iptc.org/news/eu-ai-transparency-code-of-practice-june-2026/). Ondertekening was mogelijk tot 22 juli 2026. De Code is vrijwillig, maar biedt ondertekenaars een **vermoeden van conformiteit**: bij een inspectie hoeven zij minder te bewijzen. Niet-ondertekenaars moeten [zelf aantonen dat ze aan de regels voldoen](https://www.techtimes.com/articles/318822/20260622/eu-ai-act-chatbot-disclosure-deepfake-labeling-july-22-signatory-deadline.htm), wat in de praktijk neerkomt op meer documentatie en vaker informatieverzoeken van toezichthouders. De Code schrijft een gelaagde aanpak voor: - **Metadata** — cryptografisch ondertekende herkomstinformatie (C2PA/Content Credentials) - **Watermarking** — imperceptibele markering in het bestand zelf - **Logging** — registratie van het generatieproces voor audit-doeleinden Geen enkele techniek is op zichzelf voldoende — de combinatie is het punt. ## Boetes en risico's De [boetes voor niet-naleving van Artikel 50](https://techjacksolutions.com/ai-brief/eu-ai-act-article-50-compliance-requirements-august-2026/) zijn substantieel: - **Aanbieders van AI-systemen** — tot €15 miljoen of 3% van de wereldwijde jaaromzet - **Deployers** (bedrijven die AI inzetten) — tot €7,5 miljoen of 1,5% van de omzet - De hoogste van de twee bedragen geldt De AI Act werkt **extraterritoriaal**: elke aanbieder wiens AI-systeem EU-gebruikers bereikt valt onder de verordening, ongeacht waar het bedrijf is gevestigd. Een chatbot op je Nederlandse website die draait op een Amerikaans AI-model? Jij bent deployer en dus verantwoordelijk voor de transparantiemelding. ## Checklist: wat je nu moet regelen Met de handhavingsdatum van 2 augustus op minder dan een week: dit zijn de concrete stappen. ### Voor chatbots en conversatie-AI - Voeg een permanente visuele indicator toe aan je chat-interface ("AI-assistent", "Aangedreven door AI") - Laat de chatbot zich bij het eerste bericht identificeren als AI-systeem - Zorg dat de melding bij elke nieuwe sessie opnieuw verschijnt - Test de melding op toegankelijkheid (screenreader-compatibiliteit, contrast) ### Voor AI-gegenereerde content - Label synthetische afbeeldingen, video en audio zichtbaar als AI-gegenereerd - Implementeer machineleesbare markering (C2PA) — deadline: 2 december 2026 voor bestaande systemen - Documenteer je generatieproces voor audit-doeleinden ### Voor je organisatie - Inventariseer welke AI-systemen je inzet die onder Artikel 50 vallen - Bepaal of je aanbieder of deployer bent — de verplichtingen verschillen - Stel een [intern AI-beleid](https://coding.agency/kennisbank/ai-beleid-opstellen-mkb) op als je dat nog niet hebt - Documenteer je compliance-maatregelen — bij inspectie moet je kunnen aantonen dat je aan de regels voldoet ## De praktische impact Artikel 50 is geen theoretische verplichting. Het raakt elke organisatie die een AI-chatbot inzet op een website, een klantenservicebot draait, AI-gegenereerde marketingcontent publiceert of synthetische afbeeldingen gebruikt in communicatie. Het goede nieuws: de technische implementatie is relatief eenvoudig. Een chatbot-disclosure is een UI-aanpassing van een paar uur. Content labeling kan vaak met bestaande tooling. Het punt is dat je het *doet* — niet dat het technisch complex is. De wet maakt geen onderscheid naar bedrijfsgrootte. Of je nu een MKB-ondernemer bent met een chatbot op je website of een enterprise met twintig AI-systemen: dezelfde transparantieregels gelden. De handhavingsintensiteit zal in de praktijk verschilen, maar het risico van een boete is er voor iedereen. ## Veelgestelde vragen Artikel 50 is handhaafbaar vanaf 2 augustus 2026. De Europese Commissie kan vanaf die datum boetes opleggen voor overtredingen, met terugwerkende kracht tot augustus 2025 voor general-purpose AI-verplichtingen. Ja, als je een chatbot, virtuele assistent of geautomatiseerd conversatiesysteem inzet dat contact maakt met gebruikers in de EU, moet je duidelijk maken dat zij met AI te maken hebben. Dit geldt ongeacht waar je bedrijf gevestigd is. Gebruik een tweelaagsaanpak: een zichtbare badge of indicator bij de chat-interface (bijvoorbeeld: AI-assistent) én een eerste bericht waarin de chatbot expliciet meldt dat het een AI-systeem is. De melding moet zichtbaar zijn vóór of bij het eerste contact, niet verborgen in de voorwaarden. Boetes voor het niet naleven van Artikel 50 kunnen oplopen tot 15 miljoen euro of 3 procent van de wereldwijde jaaromzet, afhankelijk van welk bedrag hoger uitvalt. De handhaving gebeurt door nationale markttoezichthouders. Nee, de Code of Practice on Transparency of AI-Generated Content is vrijwillig. Ondertekenaars krijgen wel een vermoeden van conformiteit, wat betekent dat zij bij inspecties minder snel om aanvullend bewijs worden gevraagd. Niet-ondertekenaars moeten zelf aantonen dat ze voldoen. Gerelateerde expertise — AI Integratie **Meer weten over ai integratie?** Bekijk onze aanpak, werkwijze en referentieprojecten. [ Bekijk onze aanpak ](https://coding.agency/expertises/artificial-intelligence) [ Gratis prijsindicatie ](https://coding.agency/prijsindicatie) Onderwerpen AI Act Artikel 50 Transparantie Chatbot Deepfake Compliance EU Boetes ## Gerelateerde artikelen [ 25 mrt. 2026 Juridisch ### EU AI Act: wat betekent het voor jouw software? De Europese AI-verordening is een feit. Wat moet je weten als je AI inzet in je bedrijfssoftware, en hoe zorg je dat je compliant bent? ](https://coding.agency/kennisbank/eu-ai-act-software) [ 29 jun. 2026 Juridisch ### AI-watermarking en content credentials: verplicht vanaf december 2026 De EU AI Act verplicht vanaf 2 december 2026 dat AI-gegenereerde content machinaal herkenbaar is. De oorspronkelijke deadline van augustus 2... ](https://coding.agency/kennisbank/ai-watermarking-content-credentials-eu-ai-act) [ 13 feb. 2026 AI ### AI chatbot voor klantenservice Een slimme chatbot die je klanten 24/7 helpt met antwoorden die kloppen — gebaseerd op jouw producten, diensten en kennis. ](https://coding.agency/kennisbank/ai-chatbot-klantenservice) ## Hulp nodig? Vragen over dit onderwerp? Laten we het erover hebben. [ Neem contact op ](https://coding.agency/contact) --- *Bron: [Coding Agency](https://coding.agency/kennisbank/ai-act-artikel-50-chatbot-transparantie)*